Saç Dökülmesi
 

Saç Dökülmesi: sabahları saçınızı tararken tarağınızda veya lavaboda fark ettiğiniz fazladan bir kaç saç teli ile başlayıp,tamamen saçsız bir kafaya kadar gidebilen bir süreçtir.Kalıtım,kullanılan ilaçlar,mevcut bir takım rahatsızlıklar bu duruma neden olabilmektedir.Kadınlar,erkekler ve çocuklarda Saç Dökülmesi görülebilir.


Saç Dökülmesi problemi yaşayan insanların bir kısmı bunu dert etmeyip herhangi bir çözüm aramazken bazıları ise değişik ilaçlar,peruklar veya saç nakli gibi öntemlerle çözüm aramaktadırlar.

 

saç kaybının tıbbi adı "alopesi"dir ve saç dökülmeleri iki başlık altında incelenebilir:

 

1. Kalıcı saç dökülmeleri
2. Geçici saç dökülmeleri.

 
 
 
Kalıcı Saç Dökülmeleri
 
jalesenyurt

Erkek Tipi Saç Dökülmesi

 

En sık görülen Saç Dökülmesi şeklidir (androjenetik alopesi) ve erkelerin yaklaşık 1/3 de görülmektedir ve dökülme kalıcıdır.
saç kaybı 15-20 yaş arasında başlar,şakaklardaki saç çizgisi giderek geriler ve kafanın tepesi giderek açılır sonuç kısmi veya total kellik olabilir.

 

Kadın Tipi Saç Dökülmesi

 

Kadınlarda görülen bu Saç Dökülmesinde saç kaybı genelde kafanın ön,tepe ve yan kısımlarında görülür.Fakat saç çizgisinde gerileme pek oluşmaz ve total kellik çok nadiren görülür.

 
jalesenyurt

Sikatrisyel Alopesi

 

Kafa derisinde oluşan inflamasyon (bir çeşit mikropsuz iltihaplanma) sonucu kıl follikılleri zedelenir ve kalıcı saç kaybı oluşur.Bazen kaşınma ve ağrı ile beraberdir.

 
 
 
Geçici Saç dökülmeleri
 
jalesenyurt

Alopesi Areata

 

Diğer bir Saç Dökülmesi tipi olan "Alopesi areata" Geçicidir ve dökülen saçlar bir zaman sonra yeniden çıkarlar.Bu dökülme tipinde genellikle bir kaç santim çapında alan veya alanlarda dökülme oluşur.Bu dökülme sakal,kaş ve kirpikleri de tutabilir.Nadir vakalarda dökülme tüm vücuda yayılabilir.Bu duruma "alopesia universalis" adı verilir.saçlar dökülmezden önce o bilgede hafifi bir ağrı ve kaşıntı olabilir.

 

 

Telogen Effluvium

 

Genellikle ağır bir hastalık veya stres dönemini takiben ortaya çıkar.saçları tararken veya yıkarken tutam tutam saç dökülür.Genelde lokal değil saçlı alanın tümünde saç kaybı yaşanır.


Traksiyon Alopesisi

 

Saça uygulanan bazı işlemler örneğin topuz yapılması,örülmesi,sıkı bir şekilde bigudi kullanılması ,fazla çekiştirilen alanlarda dökülmeye neden olabilir.


Anagen Effluvium

 

Anagen yani büyüme fazındaki saçların kemoterapi gibi bir nedenle dökülmesi şeklinde gerçekleşir.Genellikle tedavi başladıktan kısa bir süre sonra dökülme başlar ve telogen effluviuma göre daha yaygın bir dökülme gerçekleşir.Kemoterapi kesildikten haftalar sonra saçlar yeniden büyümeye başlar fakat saçlar eski kalınlık ve yoğunlukta çıkmayabilirler.

 
 
 
Nedenler
 
Hormonal nedenler,tahriş veya zedelenme nedeni ile bazı saç follikıllerinin büyüme süreci kısa sürebilir bu durumda kısa ve ince saç telleri oluşur.kişiden kişiye değişmekle beraber saçlı derideki saçların büyüme fazı (anagen faz) 2-3 sene sürer.Bu dönemdeki saç telleri ayda ortalama 1 cm. kadar büyür.Daha sonra gelen dinlenme dönemi (telogen faz) 3-4 ay kadar sürer.Bu dönemden sonra saç telleri dökülmeye başlar ve dökülenin yerine yeni bir saç kılı uzamaya başlar.
Normal bir insanda günde ortalama olarak 50-100 civarında saç teli dökülür.saçlı deride ortalama olarak 100.000 kadar saç teli vardır ve dolayısı ile bu dökülmenin kayda değer bir etkisi olmaz.
yaşla birlikte saçlarda bir seyrekleşme olması doğaldır.dökülme hızı yeniden saç çıkma hızını geçtiği takdirde o zaman kellik gündeme gelmeye başlar.
 

Androjenik Alopesi

 

Bu dökülme tipinde saçın uzama dönemi kısalır,saçlar eski kalınlık ve yoğunlukta çıkmamaya başlar.Her büyüme siklusu ile saç kökü giderek daha yüzeyselleşir ve dökülmesi kolaylaşır.Anne ve baba tarafındaki kişilerde bu tipte Saç Dökülmesi olması riskinizi artırır.Saç Dökülmesinin hangi yaşta başlayıp,hangi hızda devam edeceğini de Kalıtım belirler.

 

Sikatrisyel Alopesi

 

Değişik cilt hastalıkları bu tip Saç Dökülmesine neden olur.saçlı deride oluşan yara dokusu (skar) yeni saçların çıkmasına engel olur.Lupus eritamatozis,liken planus gibi hastalıklar bu tip Saç Dökülmesine neden olabilirler.

 

Alopesia Areata

 

Otoimmün bir hastalık olarak tanımlanırsa da nedeni tam olarak anlaşılamamıştır.Bu tip Saç Dökülmesi olanlar Diğer yönlerden bakıldığında genellikle saçlıklı kişilerdir.Bir kaçında Diğer otoimmün hastalıklar bulunabilir.örneğin otoimmün tiroit hastalıkları olabilir.bazı uzmanlar ,bazı kişilerin bu duruma genetik olarak yatkın olduklarını ve bir virüs hastalığı veya çevresel bir faktörün dökülmeyi tetiklediğini düşünmektedirler.Ailede böyle bir Saç Dökülmesi hikayesi varsa risk artmaktadır.Bu tip Saç Dökülmesinde kaybedilen saçlar daha sonra genellikle yeniden çıkmaktadır.Fakat dökülme zaman zaman tekrarlayabilmektedir.

 

Telogen Effluvium

 

Bu tip Saç Dökülmesi normal saç siklusunda oluşan bir değişiklikten kaynaklanmaktadır.Genellikle fiziksel veya ruhsal bir travma saç köklerinin erkenden istirahat dönemine geçmelerine neden olur ve etkilenen saç kökleri dökülürler.Bir kaç ay içinde saç follikılleri tekrar aktifleşirler ve saçlar yeniden çıkmaya başlar.Aileden birisinin ölmesi gibi psikolojik bir stres ,yüksek ateşli bir hastalık,ani ve ağır kilo kaybı,ağır diyetler,beslenme bozuklukları,ağır ameliyatlar ve Diğer metabolik bozukluklar bu tipte dökülmeyi tetikleyebilir.Neden olan faktör ortadan kalktıktan sora saçlar genellikle toparlanır ve yeniden çıkmaya başlarlar.

 

Traksiyon Alopesi

 

Saçın çok fazla çekiştirilerek taranması veya şekil verilmesi (topuz yapılması gibi) neden olabilir.Eğer saçlı derideki tahribat çok ileri boyutlarda değilse saçlar genellikle tekrar çıkarlar

 
 
 
Saç Dökülmesinin Diğer Nedenleri
 

İlaçlar : Gut,artrit,depresyon,yüksek tansiyon ve kalp hastalıklarında kullanılan ilaçların bazıları Saç Dökülmesine neden olabilmektedir.Doğum kontrol hapları bazı Kadınlarda Saç Dökülmesine neden olabilmektedir.


hastalıklar : Diyabet (şeker hastalığı) ve lupus gibi hastalıklar Saç Dökülmesi sebebi olabilirler.


Tıbbi tedaviler : Kemoterapi,radyoterapi gibi uygulamalar Saç Dökülmesi ile sonuçlanabilirler.Tedavi sonrası genellikle saçlar yeniden çıkmaya başlar.


Hormonal değişiklikler : Hormonal değişiklikler ve dengesizlikler Geçici Saç Dökülmesine neden olabilirler.Gebelik,doğum,doğum kontrol hapları kullanılması,menopoz başlangıcı,tiroit bezinin az veya fazla çalışması Saç Dökülmesi ile sonuçlanabilir.Saç Dökülmesi genellikle hormonal değişiklikten 3 ay sonra gerçekleşir ve düzelmede problem düzeltildikten üç ay sonra gerçekleşir.bazı gebe Kadınlarda ise gebelik sürecinde saçlar gürleşmektedir.Testosteron hormonunun fazla üretilmesi de erkek tipi Saç Dökülmesi ile sonuçlanabilir.


saça yapılan işlemler : saç boyaları,renk açma işlemleri,saç düzleştirme ve kıvırcıklaştırma (perma) işlemleri,saçın aşırı fırçalanması saç köklerinin zedelenmesi ve dökülmesine neden olabilir.


saçlı derinin enfeksiyonları : saçlı derinin mantar enfeksiyonları (saçkıran,tinea capitis) saç follikıllerini tahrip ederek saç kaybına neden olabilir.Böyle bir rahatsızlık tespit edildiğinde derhal uygun ilaçlarla tedaviye başlanmalıdır.


Trikotillomani (saç çekme hastalığı) : Bir çeşit psikolojik rahatsızlık olarak kabul edilen bu durumda kişi önlenemez bir arzu ile saç,kaş veya vücudunun başka yerlerindeki kılları çekerek koparır.saçlı deride adacıklar şeklinde saçsız adacıklar oluşur.

 
 
 
Tedavi
 
saç kaybı yaşayanlara uygulanabilecek değişik tedaviler bulunmaktadır.
 
ilaç Tedavileri
 

Minoxidil (Rogaine) : Reçetesiz satılan bu ilaç erkek tipi Saç Dökülmesi ve alopesi areata tedavisinde kullanılır.Sıvı ve köpük formları olan bu ilaç günde iki kez dökülme olan bölgeye uygulanır.%2 ve %5 lik formları mevcuttur. Minoxidil kullanımı ile çıkan saçlar eski saçlara göre daha ince ve kısa olabilirler.Fakat kelleşmiş bölgeleri örtmede faydalı olabilir.İlacın etkisi kullanılmaya başladıktan yaklaşık 12 hafta sonra çıkmaktadır.Kullanıma başladıktan 6 ay sonra halen tatminkar bir netice alamadınız ise bu ilacın kullanımını yeniden gözden geçirmeniz gerekir.


Finasteride (Propecia) : Erkek tipi Saç Dökülmesinde kullanılan bir ilaçtır.Ağızdan hap şeklinde alınır.Kullanan erkeklerin çoğunda Saç Dökülmesi yavaşlar ve hatta yeni saç çıkışı gözlenir.Yeni saç çıkışı bir kaç ay içinde gözlenebilir.Bu ilacın kullanımı cinsel isteği ve cinsel performansı olumsuz yönde etkileyebilir.Finasteride Kadınlarda kullanılmamalıdır .Hatta gebe Kadınların bu ilacın tabletlerine ve ambalajına dokunması bile sakıncalı bulunmaktadır.Özellikle erkek fetuslarda ciddi doğumsal anomalilere neden olmaktadır.


Kortikosteroidler : Alopesi areata vakalarında ,Saç Dökülmesi olan bölgelere yapılacak kortikosteroid enjeksiyonları faydalı olabilmektedir.Yalnız enjeksiyonların ayda bir kez tekrarlanması gereklidir.Saç Dökülmesi geniş bir alanda ise ağız yolu ile de ilaç verilebilir.


Anthralin : Krem veya pomat şeklindeki bu ilaç sentetik,katran benzeri bir maddedir.günlük olarak saça uygulanıp yıkanması gerekir.Alopesi areata vakalarında kullanılır.Etkinin görülebilmesi için 12 hafta geçmesi gerekir.

 
Cerrahi Tedavi
 

Saç nakli (Saç ekimi) : saçların dökülmemiş olduğu alanlardan alınan saç köklerinin dökülme yaşanan veya kelleşmiş alanlara nakli esasına dayanır.

 
 
 
önleme
 
  • Dengeli beslenin.
  • Saçınza kibar davranın,yıkadıktan sonra mümkünse kendi kendine kurumasını sağlayın

 

  • Saç tellerinizi zorlayarak yapılan topuz,at kuyruğu gibi uygulamalardan kaçının.

 

Saçlarınızı ovalama,sürtme, bükme gibi alışkanlıklar geliştirmeyin,varsa da kurtulmaya çalışın.